Automobilist betaalt voortaan per gebruikte rijstrook, stilstaan blijft voorlopig gratis

Het nieuwe digitale wegenvignet zal het gebruik van de weg nauwkeuriger weerspiegelen. Het systeem bouwt voort op de technologie die vandaag al wordt ingezet voor de kilometerheffing bij vrachtwagens, maar wordt uitgebreid naar personenwagens. Daarbij wordt niet langer uitsluitend gekeken naar de afgelegde afstand, maar ook naar de infrastructuur die tijdens een verplaatsing wordt benut. “Wie zich beperkt tot de rechterrijstrook, legt een kleiner beslag op de beschikbare capaciteit en zal dat ook in zijn bijdrage weerspiegeld zien,” luidt het. “Dat is niet meer dan billijk.”

Ook het inhalen wordt afzonderlijk verrekend. Volgens de betrokken administratie vereist een inhaalmanoeuvre tijdelijk het gelijktijdig gebruik van twee rijstroken, waardoor de infrastructuur intensiever wordt benut. Voor frequente inhalers komt er een beperkte toeslag. “Correct rijstrookgebruik wordt op die manier positief gevaloriseerd.”

Stilstaand verkeer wordt voorlopig niet aangerekend. “Men kan iemand moeilijk laten betalen voor een verplaatsing die niet plaatsvindt,” zegt een woordvoerder. Omdat bestuurders tijdens files wel capaciteit bezet houden, onderzoekt de regering of een beschikbaarheidsbijdrage op termijn wenselijk is. Daarover wordt nog overleg gepleegd.

Om de gebruikte rijstroken correct te registreren, zal de positie van elk voertuig continu worden bepaald. Volgens de administratie worden de gegevens uitsluitend verwerkt voor tarifaire doeleinden en niet langer bewaard dan strikt noodzakelijk. “De burger hoeft zich daar geen zorgen over te maken,” klinkt het. Een onafhankelijke evaluatie volgt uiterlijk na de eerste vijf jaar.

“Men kan iemand moeilijk laten betalen voor een verplaatsing die niet plaatsvindt.”

Bij een automobilist in Landen wordt de hervorming met gemengde gevoelens onthaald. “Ik rij eigenlijk altijd rechts,” zegt hij. “Alleen als er iemand 105 rijdt, ga ik er even voorbij.” Hij verwacht daarom slechts een beperkte stijging van zijn jaarlijkse verkeerskosten. “Ik zal wel zien op mijn afrekening hoeveel ik heb ingehaald.”

De regering benadrukt dat het nieuwe digitale wegenvignet eerlijker is dan een uniforme bijdrage, omdat iedere weggebruiker voortaan betaalt volgens zijn daadwerkelijke infrastructuurgebruik. Wel blijft een vaste basisbijdrage behouden om de solidariteit tussen frequente en occasionele weggebruikers te vrijwaren. De exacte tarieven worden na de zomer bekendgemaakt. Daarbij wordt nog onderzocht of rijstrookwissels die minder dan drie seconden duren als één dan wel twee infrastructuurbewegingen moeten worden beschouwd.